Đèo Mã Pí Lèng & sông Nho Quế & hẻm Tu Sản

Vì sao nên đến Mã Pí Lèng - Nho Quế - Tu Sản

Hẻm vực sâu nhất Đông Nam Á: Hẻm Tu Sản là hẻm vực kiến tạo độc nhất với hai vách đá thẳng đứng cao khoảng 700 mét, chiều dài 1,7 km. Theo các nghiên cứu địa chất, hẻm hình thành cách đây 40-50 triệu năm khi mảng Ấn Độ va chạm mảng Á-Âu, nâng cao toàn bộ vùng Himalaya - Tibet - Vân Nam - Hà Giang cũ. Sông Nho Quế chảy qua đứt gãy kiến tạo này hàng triệu năm, cắt sâu dần xuống đá vôi karst tạo nên hẻm vực hiện tại. Đây là một trong những thung lũng kiến tạo độc đáo nhất Việt Nam, được giới địa chất quốc tế đánh giá có giá trị toàn cầu.

Đèo Mã Pí Lèng — một trong "Tứ đại đỉnh đèo" Việt Nam: Cùng với đèo Ô Quý Hồ (Lào Cai cũ), đèo Khau Phạ (Yên Bái cũ - nay Lào Cai), đèo Pha Đin (Sơn La), Mã Pí Lèng được phong "Tứ đại đỉnh đèo" — bốn đèo đẹp nhất miền Bắc Việt Nam. Đèo có 9 khúc cua chữ M lớn, nhiều khúc cua chữ S và chữ Z. Mặt đường rộng 5-6 mét, không có rào chắn ở nhiều đoạn. Toàn bộ đèo nằm trên vách núi đá vôi karst với chiều dài 20 km, độ cao trung bình 1.400-1.600 mét, đỉnh cao nhất ở "Pano Mã Pí Lèng" cao 1.500 mét.

Trải nghiệm du thuyền sông Nho Quế trong hẻm: Khách có thể đi thuyền sông Nho Quế từ bến thuyền chân đèo Mã Pí Lèng (phía Mèo Vạc) vào sâu hẻm Tu Sản. Thuyền nhỏ 8-12 khách, đi 1 giờ vào - 1 giờ ra, đi sâu khoảng 3 km vào hẻm. Đứng giữa hai vách đá cao khoảng 700 mét, nhìn lên trời chỉ thấy dải xanh hẹp 50-80 mét, nước sông trong xanh dưới chân — cảm giác choáng ngợp khó diễn đạt bằng lời. Giá thuyền 250.000-300.000 VND/người, có sẵn áo phao.

Vị trí trung tâm tour cao nguyên đá: Đèo Mã Pí Lèng nằm giữa Đồng Văn và Mèo Vạc — là tuyến đường bắt buộc khi đi cao nguyên đá UNESCO. Khách đi từ Đồng Văn sang Mèo Vạc (hoặc ngược lại) phải qua đèo. Có thể kết hợp với cột cờ Lũng Cú , dinh Vương Sà Phìn, thung lũng Sủng Là, rừng đá Khâu Vai - tour 2-3 ngày khám phá toàn bộ cao nguyên đá.

Lịch sử & Bản sắc

Đèo Mã Pí Lèng có lịch sử xây dựng đáng kể. Trước những năm 1960, không có đường nối Đồng Văn với Mèo Vạc qua núi - khách đi bộ qua các lối mòn người Mông trên sườn núi mất 1-2 ngày. Năm 1959, theo chủ trương "đường nối liền vùng cao" của Đảng và Bác Hồ, dự án xây đường Hạnh Phúc dài 200 km nối từ thị xã Hà Giang cũ lên 4 huyện cao nguyên đá được triển khai. Đèo Mã Pí Lèng là đoạn khó nhất, dài 20 km, phải đục núi đá vôi và xây đường ven vách đá cao 700-900 mét phía trên hẻm Tu Sản.

Công trình huy động khoảng 1.000 thanh niên xung phong và công nhân ngành giao thông từ 16 tỉnh thành miền Bắc. Lực lượng chủ yếu là người Mông địa phương và thanh niên xung phong Hà Nội, Hải Phòng, Hà Tây cũ. Họ làm việc trong điều kiện khắc nghiệt: phải dùng dây thừng buộc người treo lủng lẳng trên vách đá để đục đá; thiếu thiết bị hiện đại, chủ yếu dùng cuốc, xẻng, búa, đục bằng tay; nguy hiểm thường xuyên do sạt lở và rơi đá. Theo tài liệu, 14 thanh niên xung phong đã hy sinh trong quá trình xây dựng đèo - được an táng tại nghĩa trang liệt sĩ thanh niên xung phong gần đèo.

Đèo Hạnh Phúc chính thức khánh thành ngày 10/3/1965, sau gần 6 năm thi công. Đây là một trong những công trình giao thông tiêu biểu của miền Bắc Việt Nam thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội, được Hồ Chí Minh trực tiếp khen ngợi. Tên "đường Hạnh Phúc" thể hiện mong muốn mang hạnh phúc cho người Mông vùng cao - đường giúp giao thương thuận lợi, học sinh đến trường, bộ đội bảo vệ biên giới, hàng hóa lưu thông. Đoạn đèo Mã Pí Lèng được công nhận là di sản đặc sắc về địa chất và cảnh quan, có ý nghĩa cả về tự nhiên lẫn lịch sử cách mạng.

Sông Nho Quế có nguồn gốc từ Vân Nam (Trung Quốc), bắt nguồn từ vùng núi cao 2.000-3.000 mét. Sông chảy theo hướng tây bắc - đông nam, đi qua biên giới vào Việt Nam tại xã Lũng Cú, tiếp tục chảy qua xã Khâu Vai, Mèo Vạc, đến hẻm Tu Sản thì xuyên qua khối núi Mã Pí Lèng. Sau hẻm Tu Sản, sông tách 2 nhánh, một nhánh chảy sang Cao Bằng, một nhánh nhập với sông Gâm. Tổng chiều dài sông trên đất Việt Nam khoảng 200 km. Màu nước sông xanh ngọc bích đặc trưng do hàm lượng canxi carbonate từ đá vôi karst hòa tan trong nước - tạo nên hình ảnh độc đáo "sông xanh - đá xám - trời xanh" nổi tiếng.

Bản sắc văn hóa khu vực gắn liền với dân tộc Mông - chủ yếu chiếm dân số quanh đèo. Người Mông cư trú trên các sườn núi cao, làm nương ngô, nuôi gia súc nhỏ. Các bản nhỏ Lùng Pù, Pải Lủng, Ngam La nằm rải rác hai bên đèo. Trên đèo có một số quán cà phê - chợ nhỏ do người Mông mở để bán nước, đồ ăn vặt, áo lưu niệm cho khách du lịch. Các điểm dừng đèo như "Pano Mã Pí Lèng" và "Đoàn Kết" có khu vực bán hoa quả, mật ong, đặc sản. Đặc biệt mùa tam giác mạch tháng 10-12, các cô gái Mông bán hoa cho khách chụp ảnh giá 5.000-10.000 VND/bó.

Cảnh quan & Thiên nhiên

Khu vực đèo Mã Pí Lèng - sông Nho Quế - hẻm Tu Sản là điểm tiêu biểu nhất về cảnh quan karst trên cao nguyên đá UNESCO. Đèo Mã Pí Lèng nằm trên vách núi đá vôi karst đứng gần như thẳng đứng, độ cao 700-900 mét trên mực sông Nho Quế. Đoạn đèo có khoảng 9 khúc cua chữ M lớn, kết nối với nhiều khúc cua chữ S nhỏ. Mặt đường bê tông nhựa rộng 5-6 mét, có rào chắn ở các đoạn đặc biệt nguy hiểm. Tổng độ dốc trung bình 8-12%.

Sông Nho Quế tại đoạn qua hẻm Tu Sản có chiều rộng 30-50 mét, độ sâu 5-15 mét tùy chỗ. Nước có màu xanh ngọc bích đặc trưng quanh năm, đặc biệt rõ vào mùa khô (tháng 11-3) khi nước trong, ít phù sa. Mùa lũ (tháng 6-9) nước sông đục hơn do mưa và lũ từ Vân Nam, đôi khi không chạy thuyền được do dòng chảy mạnh.

Hệ thực vật quanh đèo và hẻm là thực vật karst đặc trưng: cây dây leo, dương xỉ, cây bụi, thông đá vôi, dẻ lá hẹp, vù hương, kim giao. Trên các vách đá thẳng đứng có lan rừng, đặc biệt loài lan kim tuyến quý hiếm. Khu vực có khoảng 100 loài thực vật đặc hữu hoặc cận đặc hữu. Hệ động vật có sơn dương phía nam (đã hiếm), khỉ vàng, các loài chim như đại bàng đá vôi, chim sơn ca, đặc biệt là voọc mũi hếch Tonkin - loài linh trưởng cực kỳ nguy cấp chỉ còn ở Hà Giang cũ.

Khí hậu khu vực khắc nghiệt do độ cao 1.400-1.600 mét. Mùa đông (tháng 12-2) rất lạnh 5-12°C, có ngày dưới 0°C, sương muối, đôi khi tuyết. Đường đèo có thể đóng băng buổi sáng sớm - rất nguy hiểm. Mùa xuân (tháng 3-4) mát 12-20°C, hoa đào, mận nở. Mùa hè (tháng 5-8) mát 20-26°C, mưa nhiều, có sạt lở. Mùa thu (tháng 9-11) đẹp nhất với trời cao xanh, không mưa, 15-22°C - lúa chín, tam giác mạch nở. Trên đèo có gió mạnh thường xuyên có lúc cấp 6-7, mũ bay nếu không buộc dây.

Nên làm gì ở Mã Pí Lèng - Nho Quế

Đi đèo Mã Pí Lèng bằng xe máy/ô tô

Hành trình qua đèo từ Đồng Văn sang Mèo Vạc (hoặc ngược lại) dài 20 km, mất 45-60 phút lái xe (không tính dừng). Khách thường dừng tại 3-4 điểm quan sát: Cổng Đoàn Kết (đầu đèo phía Đồng Văn), Vọng Cảnh (giữa đèo), Pano Mã Pí Lèng (đỉnh cao 1.500 m - điểm chụp ảnh nổi tiếng nhất), khu nhà hàng Tâm Tâm (gần điểm xuống sông Nho Quế). Mỗi điểm có khu vực gửi xe (20.000 VND ô tô, 10.000 VND xe máy) và quán cà phê. Tổng thời gian qua đèo có dừng: 2-3 giờ.

Du thuyền sông Nho Quế vào hẻm Tu Sản

Đây là trải nghiệm không thể bỏ qua khi đến Mã Pí Lèng. Bến thuyền nằm dưới chân đèo phía Mèo Vạc (cách đỉnh đèo 7 km xuống dốc, có đường bê tông tốt). Có 2 bến: bến Tà Làng (chính, đông khách) và bến Xín Cái (ít khách hơn). Thuyền chở 8-12 khách, có áo phao, hành trình 1 giờ vào - 1 giờ ra. Đi sâu vào hẻm Tu Sản khoảng 3 km, vách đá hai bên cao khoảng 700 mét gần như thẳng đứng. Giá thuyền: 250.000-300.000 VND/người (đi thuyền chung) hoặc thuê thuyền riêng 2.000.000-3.000.000 VND. Đặt trước qua các homestay Mèo Vạc.

Chèo thuyền kayak trên Nho Quế

Một số công ty tour tổ chức kayak trên sông Nho Quế giá 400.000-600.000 VND/người, kéo dài 2-3 giờ. Kayak đôi hoặc đơn, có hướng dẫn viên đi kèm. Mất khoảng 1 giờ tập làm quen rồi xuống nước. Phù hợp khách trẻ thích phiêu lưu. Mùa tốt: tháng 11-3 nước trong và lặng; tránh mùa lũ tháng 6-9.

Trekking xuống bến thuyền và quanh đèo

Khách yêu thích đi bộ có thể trekking xuống bến thuyền từ đỉnh đèo Mã Pí Lèng - đường mòn dài 4 km, độ dốc cao, mất 1,5-2 giờ xuống và 2-2,5 giờ lên. Mang giày trek tốt, nước nhiều, mũ. Cảnh trekking xuống ngoạn mục - vừa đi vừa nhìn sông Nho Quế dưới chân. Lưu ý: chỉ trekking khi trời khô, không đi mùa mưa do trơn và sạt lở.

Chụp ảnh tại các điểm quan sát

Mã Pí Lèng - Nho Quế - Tu Sản là điểm chụp ảnh top đầu Việt Nam. Các góc chụp đề xuất: (1) Pano Mã Pí Lèng nhìn toàn cảnh sông Nho Quế và hẻm Tu Sản từ trên cao; (2) Cổng Đoàn Kết với chữ "Mã Pí Lèng" lớn và toàn cảnh đèo dài đến chân trời; (3) Dưới sông Nho Quế nhìn ngược lên vách đá hẻm Tu Sản; (4) Các khúc cua đèo từ trên cao nhìn xuống. Khung giờ vàng: sáng sớm 6h-8h (sương mù tan, ánh nắng nghiêng) và chiều 15h-17h (nắng vàng). Tránh giữa trưa nắng gắt và buổi tối tối sớm.

Ăn gì khu vực đèo Mã Pí Lèng

Lợn cắp nách quay tại nhà hàng Tâm Tâm - 250.000-400.000 VND/kg

Nhà hàng Tâm Tâm (số 218 đèo Mã Pí Lèng) là điểm dừng ăn uống nổi tiếng nhất khu vực đèo. Tầng 2 nhìn thẳng xuống sông Nho Quế và hẻm Tu Sản. Đặc sản: lợn cắp nách quay nguyên con (250.000-400.000 VND/kg, lợn 8-15 kg phục vụ 6-15 người). Đặt trước 1 ngày. Có thể ăn cá nướng, gà bản, mèn mén kèm. Phụ thu phí "view": 30.000-50.000 VND/khách.

Mèn mén và thắng cố - 50.000-80.000 VND

Các quán nhỏ trên đèo và tại Mèo Vạc bán mèn mén (bột ngô đồ) với thắng cố ngựa hoặc bò. Khẩu phần một bát thắng cố và một suất mèn mén và canh chua = 50.000-80.000 VND. Là món truyền thống của người Mông cao nguyên đá, no và ấm bụng phù hợp thời tiết lạnh.

Cá hồi nướng từ trang trại Mèo Vạc - 200.000-350.000 VND/con

Một số trang trại cá hồi nuôi tại vùng cao Mèo Vạc - nước suối lạnh thích hợp cá hồi. Cá tươi nướng giấy bạc với sả, ớt, gừng. Quán cá hồi tại các bản homestay Mèo Vạc (Pải Lủng, Lũng Phìn). Một con cá 500-700 gam = 200.000-300.000 VND.

Thắng dền - 15.000-25.000 VND/bát

Thắng dền là món tráng miệng đặc trưng vùng cao Hà Giang cũ - viên bột nếp tròn nhỏ luộc, ăn với nước đường gừng nóng, dừa nạo, lạc rang. Vị ngọt thanh, ấm bụng, hợp khí lạnh trên đèo. Có thể ăn tại các quán nhỏ trên đèo hoặc Đồng Văn - Mèo Vạc. Một bát 5-7 viên.

Mật ong bạc hà thật và rượu ngô - 300.000-600.000 VND

Tại các bản nhỏ và quán dọc đèo, người Mông bán mật ong bạc hà thật (300.000-500.000 VND/500ml - đắt hơn mua tại cửa hàng OCOP nhưng đảm bảo nguyên chất) và rượu ngô men lá tự nấu (100.000-200.000 VND/chai). Là quà mua về cho người thân. Lưu ý kiểm tra mật trong - không quá đậm màu - không có cặn lạ để tránh hàng giả.

Đi khi nào đẹp nhất

Tháng 3-4 (mùa hoa): Mát mẻ 12-20°C, hoa đào - mận - cải nở quanh đèo. Cảnh đẹp, ít khách hơn mùa cao điểm. Sông Nho Quế đang mùa khô, nước trong xanh, đi thuyền lý tưởng.

Tháng 5-8 (hè - mùa lúa xanh): Mát 20-26°C, mưa nhiều và sạt lở đường đèo. Sông Nho Quế đục do lũ, đôi khi không chạy thuyền được. Hạn chế đi tháng 7-8.

Tháng 9-11 (thu - đẹp nhất): Lúa chín tháng 9-10, hoa tam giác mạch tháng 10-12. Trời cao xanh, không mưa, mát 15-22°C. Tầm nhìn rộng nhất, ảnh đẹp nhất. Sông Nho Quế xanh ngọc rõ. Khách cao điểm.

Tháng 12-2 (đông): Rất lạnh 5-12°C, sương muối, đôi khi tuyết. Đường đèo có thể đóng băng buổi sáng - nguy hiểm cho lái xe. Nếu đi cần mặc rất ấm và tránh sáng sớm có sương. Sông Nho Quế trong xanh nhất, đi thuyền tốt nhưng lạnh.

Mùa nguy hiểm để tránh: Tháng 6-9 (mùa mưa bão miền Bắc) - nguy cơ sạt lở đèo cao, sông Nho Quế dâng nước, không khả thi đi thuyền. Tránh đi sau cơn bão lớn trong vòng 1-2 tuần.

Đi đến Mã Pí Lèng bằng cách nào

Đoạn đèo: Đường Quốc lộ 4C từ Đồng Văn đi Mèo Vạc xuyên qua đèo Mã Pí Lèng. Toàn bộ đoạn đèo dài 20 km. Từ Đồng Văn xuất phát: 5 km đường bằng trước khi vào đèo. Từ Mèo Vạc xuất phát: 3 km đường bằng trước khi vào đèo.

Từ Hà Nội: Cách 430 km. Hà Nội → Hà Giang cũ → Quản Bạ → Yên Minh → Đồng Văn → Mã Pí Lèng → Mèo Vạc. Tổng 9-11 giờ qua đường Quốc lộ 4C nhiều đèo dốc. Có thể đi đêm xe khách giường nằm đến Hà Giang cũ (6-7 giờ qua đêm), sau đó tour 2-3 ngày.

Từ TP Hà Giang cũ: Cách 180 km. Đi tỉnh lộ 4C qua Quản Bạ - Yên Minh - Đồng Văn - đèo Mã Pí Lèng. Mất 5-6 giờ ô tô tự lái.

Từ Đồng Văn: Cách 5 km đến đầu đèo, 20 km qua hết đèo đến Mèo Vạc. Mất 1-1,5 giờ ô tô (có dừng chụp ảnh thêm 1-2 giờ).

Từ Mèo Vạc: Cách 3 km đến đầu đèo phía nam, 20 km qua hết đèo đến Đồng Văn. Cũng mất 1-1,5 giờ.

Đến bến thuyền sông Nho Quế: - Bến Tà Làng: từ Quốc lộ 4C giữa đèo, có đường nhánh xuống bến dài 7 km dốc. Có thể đi ô tô hoặc xe máy. Mất 20-30 phút từ đỉnh đèo. - Bến Xín Cái: từ Mèo Vạc, xa hơn, ít khách hơn.

Phương tiện đề xuất: Xe máy thuê (an toàn nhất cho người có kinh nghiệm 2-3 năm). Ô tô tự lái nếu có kinh nghiệm đường đèo. Tour kèm xe (an toàn nhất nhưng ít linh hoạt). Không khuyến nghị đi xe máy lần đầu - đường đèo quá nguy hiểm.

Lịch trình gợi ý

Phương án 1: Nửa ngày đèo và thuyền (5-6 giờ): - 9h: Khởi hành từ Đồng Văn. - 9h30-11h: Đi đèo và dừng các điểm Đoàn Kết, Vọng Cảnh, Pano Mã Pí Lèng. - 11h-12h: Xuống bến thuyền Tà Làng. - 12h-14h: Đi thuyền sông Nho Quế (1 giờ vào và 1 giờ ra) và ăn trưa nhẹ. - 14h-15h: Lên đèo, đến Mèo Vạc. - 16h: Nghỉ Mèo Vạc.

Phương án 2: Một ngày từ Đồng Văn sang Mèo Vạc: - 7h: Sáng từ Đồng Văn. - 8h-10h: Đèo Mã Pí Lèng và các điểm chụp ảnh. - 10h-12h: Bến thuyền và đi thuyền sông Nho Quế. - 12h-13h: Ăn trưa nhà hàng Tâm Tâm. - 13h30-15h: Mèo Vạc - thăm chợ Mèo Vạc ( Chợ tình Khâu Vai mùa hợp). - 15h-17h: Khâu Vai - rừng đá. - 17h: Nghỉ Mèo Vạc.

Phương án 3: 3 ngày 2 đêm trọn cao nguyên đá: - Ngày 1: Hà Giang cũ → Quản Bạ → Yên Minh. - Ngày 2: Yên Minh → Dinh Vương → Sủng Là → Lũng Cú → Đồng Văn. - Ngày 3: Đồng Văn → Đèo Mã Pí Lèng → Nho Quế → Mèo Vạc → về Hà Nội.

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Đèo Mã Pí Lèng có nguy hiểm cho người không quen đường đèo không?: Trả lời: CÓ. Đèo có nhiều khúc cua gắt, mặt đường rộng vừa phải, không rào chắn ở nhiều đoạn, độ dốc 8-12%. Sương mù mùa đông và mưa mùa hè làm đường trơn. Nguy hiểm cho lái xe lần đầu. Khuyến nghị: đi xe ô tô có lái xe địa phương, hoặc tour có hướng dẫn. Tự lái xe máy chỉ phù hợp người đã có kinh nghiệm đèo dốc ít nhất 2-3 năm.

Hỏi: Đi thuyền sông Nho Quế có an toàn không?: Trả lời: An toàn ở điều kiện thường (tháng 10-5). Thuyền có áo phao, có người lái có kinh nghiệm. Không đi vào mùa lũ (tháng 6-9) khi dòng chảy mạnh và có nhiều đá trôi. Trẻ em từ 4 tuổi có thể đi với áo phao trẻ em. Người sợ độ cao có thể không thoải mái khi nhìn lên vách đá cao khoảng 700 mét nhưng thuyền không nguy hiểm.

Hỏi: Bao lâu đủ cho cụm điểm Mã Pí Lèng - Nho Quế?: Trả lời: Tối thiểu 4-5 giờ cho phương án nhanh (đèo 2 giờ và thuyền 2 giờ và di chuyển 1 giờ). Lý tưởng nửa ngày đến cả ngày để dành thời gian chụp ảnh và trải nghiệm chậm. Đoàn đông có thể mất 5-6 giờ vì phải chờ thuyền và dừng nhiều điểm.

Hỏi: Có thể bay flycam trên đèo và sông Nho Quế không?: Trả lời: Vùng biên giới Việt-Trung có quy định không phận nghiêm ngặt. Bay flycam cần có giấy phép từ Cục Hàng không và biên phòng địa phương. Khách tự bay không phép có thể bị tịch thu thiết bị và phạt. Một số khu vực xa biên giới (Mèo Vạc thị trấn) có thể bay tự do hơn nhưng vẫn nên hỏi trước.

Hỏi: Có nhà nghỉ trên đèo không?: Trả lời: KHÔNG. Trên đèo chỉ có quán cà phê, nhà hàng, một vài quán nhỏ. Nhà nghỉ và homestay chỉ có tại Đồng Văn (trước đèo) và Mèo Vạc (sau đèo). Cần lập kế hoạch để qua đèo trong ngày, không nên đi đêm vì rất nguy hiểm.

Cụm điểm tham quan gần

Thị trấn Đồng Văn — 5 km đầu đèo phía bắc: Trung tâm thị trấn với phố cổ 40 căn nhà ống đầu thế kỷ XX, chợ chủ nhật, nhiều homestay. Là điểm dừng chân chính trước khi qua đèo.

Cột cờ Lũng Cú — 38 km về phía bắc: Điểm cực Bắc lãnh thổ Việt Nam (cách điểm cực thật 3,3 km). Cột cờ cao 33,15 m, lá cờ 54 m². Vé 25.000 VND. Là điểm hành hương yêu nước.

Dinh nhà Vương Sà Phìn — 30 km về phía bắc: Dinh thự vua Mèo Vương Chính Đức xây 1898-1907. Kiến trúc Hán-Pháp pha gỗ pơ-mu. Di tích Quốc gia 1993. Vé 30.000 VND.

Thị trấn Mèo Vạc — 3 km cuối đèo phía nam: Trung tâm huyện Mèo Vạc cũ với chợ phiên Mèo Vạc (đặc trưng người Mông), chợ tình Khâu Vai 27/3 âm. Có nhiều homestay và quán ăn dân tộc.

Rừng đá Khâu Vai — 30 km về phía đông (Mèo Vạc): Vùng rừng đá tự nhiên với hàng nghìn tháp đá vôi cao 5-20 mét. Có chợ tình Khâu Vai 27/3 âm lịch hằng năm - lễ hội tình yêu Mông đặc sắc.