Thị trấn Mèo Vạc – chợ phiên Chủ Nhật

Vì sao nên đến Mèo Vạc

Chợ phiên Chủ Nhật là điểm hẹn văn hoá vùng cao nguyên đá: Mỗi sáng Chủ Nhật, đồng bào Mông, Lô Lô, Dao, Giáy, Tày từ các bản xa trong huyện và cả vùng giáp ranh Đồng Văn, Bảo Lạc (Cao Bằng) đổ về trung tâm thị trấn từ 4-5h sáng. Đây không chỉ là chợ mua bán mà còn là dịp gặp gỡ, giao lưu, hẹn hò của người trẻ và sinh hoạt cộng đồng của các thế hệ. Khoảng 9-10h sáng chợ đã đông kín, đến trưa thì vãn dần.

Cửa ngõ vào hai kỳ quan địa chất: Thị trấn nằm gần chân đèo Mã Pí Lèng (cách khoảng 14 km về phía tây), một trong "tứ đại đỉnh đèo" của Việt Nam, dài khoảng 20 km, độ cao 1.400-1.600 m, nối Đồng Văn với Mèo Vạc. Phía dưới đèo là sông Nho Quế chảy qua hẻm vực Tu Sản với vách đá cao 700-800 m, tổng chiều dài hẻm 1,7 km. Du khách có thể đi thuyền trên sông Nho Quế xuyên qua hẻm vực để quan sát rõ quy mô vách đá.

Bản sắc dân tộc Mông và Lô Lô đậm đặc: Huyện Mèo Vạc có 17 dân tộc cùng sinh sống, với dân tộc Mông chiếm hơn 78% dân số. Người Lô Lô — một dân tộc rất ít người ở Việt Nam — có khoảng 234 hộ với hơn 1.000 nhân khẩu tại thị trấn và các xã Thượng Phùng, Xín Cái. Trang phục, kiến trúc nhà trình tường, lễ hội nhảy lửa của người Lô Lô, lễ hội Gầu Tào của người Mông đều có thể quan sát quanh năm.

Lễ hội chợ tình Khâu Vai 27/3 âm lịch hàng năm: Cách Mèo Vạc khoảng 20 km về phía đông, chợ tình Khâu Vai có lịch sử hơn 100 năm và đã được Bộ Văn hoá Thể thao Du lịch công nhận là Di sản Văn hoá Phi vật thể Quốc gia. Trong những ngày trước và sau ngày 27/3 âm lịch, Mèo Vạc trở thành điểm tập trung của du khách trước khi đi tiếp vào Khâu Vai.

Lịch sử & Bản sắc

Vùng đất Mèo Vạc trước đây là một phần của châu Đồng Văn dưới thời Nguyễn, sau đó thuộc tỉnh Hà Giang khi tỉnh này được thành lập năm 1891. Trong thời kỳ phong kiến và đầu thời Pháp thuộc, vùng cao nguyên đá Đồng Văn nói chung và khu vực Mèo Vạc nói riêng do các dòng họ Vương người Mông cai quản, với trung tâm quyền lực ở Sà Phìn (Đồng Văn) dưới thời "vua Mèo" Vương Chính Đức và Vương Chí Sình. Mèo Vạc khi đó là một thung lũng đá rộng, là nơi tụ cư của các bản người Mông canh tác trên hốc đá theo phương pháp thổ canh hốc đá đặc trưng.

Tên gọi "Mèo Vạc" gắn với tên "người Mèo" — cách gọi cũ trong tiếng Việt chỉ dân tộc Mông, và "Vạc" trong tiếng Mông có nghĩa là thung lũng. Vùng đất chính thức trở thành đơn vị hành chính huyện vào ngày 15/12/1962 khi huyện Mèo Vạc cũ được tách ra từ huyện Đồng Văn cũ theo quyết định của Hội đồng Chính phủ. Khi đó, Mèo Vạc trở thành huyện lỵ.

Trong giai đoạn xây dựng đường giao thông những năm 1959-1965, đoạn đường nổi tiếng nhất nối Đồng Văn với Mèo Vạc qua đèo Mã Pí Lèng được hoàn thành sau gần 6 năm thi công, do hàng nghìn thanh niên xung phong từ 16 dân tộc thuộc 8 tỉnh miền Bắc tham gia. Riêng đoạn 21 km đèo Mã Pí Lèng có 11 tháng treo mình trên vách đá để mở đường, được mệnh danh là "con đường Hạnh Phúc". Việc thông tuyến đã chấm dứt tình trạng biệt lập của Mèo Vạc với phần còn lại của Hà Giang.

Trong cuộc chiến tranh biên giới phía bắc năm 1979, Mèo Vạc nằm trong tuyến phòng thủ phía đông bắc tỉnh Hà Giang. Sau chiến tranh, thị trấn dần được khôi phục với các công trình hạ tầng cơ bản. Từ những năm 2000 trở đi, đặc biệt sau khi cao nguyên đá Đồng Văn được UNESCO công nhận là Công viên Địa chất Toàn cầu ngày 3/10/2010, du lịch trở thành ngành kinh tế chính song song với sản xuất nông nghiệp truyền thống.

Bản sắc văn hoá của thị trấn được giữ qua các chợ phiên, lễ hội Gầu Tào của người Mông vào dịp Tết, lễ nhảy lửa của người Lô Lô, lễ cúng tổ tiên của người Dao, và đặc biệt là chợ tình Khâu Vai — một sinh hoạt văn hoá độc đáo có lịch sử trên một thế kỷ. Theo Nghị quyết của Quốc hội tháng 6/2025, tỉnh Hà Giang đã sáp nhập với Tuyên Quang thành tỉnh Tuyên Quang mới, có hiệu lực từ 1/7/2025. Thị trấn Mèo Vạc cùng với một số xã lân cận như Tả Lủng, Giàng Chu Phìn, Pả Vi được sắp xếp thành xã Mèo Vạc thuộc tỉnh Tuyên Quang mới, nhưng tên gọi Mèo Vạc, không gian sống và lễ hội của cộng đồng các dân tộc tại đây vẫn giữ nguyên.

Cảnh quan & Thiên nhiên

Thị trấn Mèo Vạc nằm trong một thung lũng đá vôi bao bọc bởi núi đá tai mèo dựng đứng. Độ cao trung bình của khu vực 1.000-1.200 m, các đỉnh núi xung quanh cao 1.500-1.800 m. Toàn bộ vùng nằm trên cao nguyên đá Đồng Văn — vùng karst hình thành từ kỷ Devon đến Permi (cách đây khoảng 400-250 triệu năm), với diện tích Công viên Địa chất Toàn cầu khoảng 2.356 km² trải dài qua bốn huyện: Quản Bạ, Yên Minh, Đồng Văn và Mèo Vạc.

Đặc điểm địa chất nổi bật là các thành tạo đá vôi bị phong hoá mạnh, tạo nên cảnh quan đá tai mèo (lapiaz) đặc trưng — những phiến đá nhọn, sắc, xám đen mọc lởm chởm khắp sườn núi. Người Mông canh tác trên những hốc đá nhỏ giữa các phiến đá vôi, dùng phương pháp thổ canh hốc đá: gùi đất từ nơi khác đến lấp vào hốc đá để trồng ngô. Đây là phương thức canh tác đã được UNESCO công nhận là một trong những giá trị văn hoá - địa chất nổi bật của vùng.

Hệ thống sông suối quanh thị trấn chủ yếu là sông Nho Quế chảy từ Trung Quốc vào, men theo chân đèo Mã Pí Lèng phía tây thị trấn. Sông có chiều dài khoảng 192 km trên đất Việt Nam, đoạn qua Mèo Vạc tạo thành hẻm vực Tu Sản — vách đá cao 700-800 m, dòng sông màu xanh ngọc bích do hàm lượng đá vôi hoà tan cao. Đây là điểm địa chất - cảnh quan có giá trị nghiên cứu khoa học cao và đang được khai thác du lịch thuyền.

Khí hậu khu vực mang đặc tính ôn đới gió mùa núi cao. Nhiệt độ trung bình năm khoảng 17-18°C, mùa đông (tháng 11 đến tháng 3) lạnh, thường xuyên có sương mù dày, đôi khi có sương muối hoặc băng giá ở các đỉnh cao. Mùa hè (tháng 4 đến tháng 10) mát mẻ, ẩm, lượng mưa trung bình năm 1.600-1.800 mm, tập trung vào các tháng 5-8. Thảm thực vật tự nhiên còn lại chủ yếu là rừng cây bụi, rừng thông Mã Vĩ trồng, và các loài cây gỗ nhỏ thích nghi với điều kiện đất nông trên đá vôi.

Nên làm gì ở Mèo Vạc

Đi chợ phiên Chủ Nhật

Chợ họp ngay trung tâm thị trấn, bắt đầu từ khoảng 4-5h sáng, đông nhất khoảng 7-10h, vãn dần đến trưa. Hàng hoá chính gồm vải thổ cẩm dệt tay của người Mông, trang sức bạc, dụng cụ nông nghiệp như dao, cuốc, lưỡi cày, gia súc gia cầm (bò, ngựa, dê, lợn cắp nách, gà), rau củ vùng cao (cải mèo, su su, bí đỏ), và đặc sản như mèn mén, rượu ngô, thắng cố. Vé vào chợ miễn phí. Nên đi sớm để xem khung cảnh nhộn nhịp nhất và chụp ảnh thuận sáng.

Đi thuyền sông Nho Quế qua hẻm Tu Sản

Bến thuyền nằm dưới chân đèo Mã Pí Lèng, cách Mèo Vạc khoảng 14-17 km về phía tây bắc theo QL4C. Có hai bến chính: bến Tà Làng và bến Tu Sản. Vé thuyền khoảng 100.000-150.000 đồng/người, thuyền chạy 30-40 phút, đi vào sâu trong hẻm Tu Sản nơi vách đá hai bên cao 700-800 m. Nên đi vào buổi sáng (7-10h) khi nắng chưa gắt và mặt nước phẳng lặng. Mặc áo phao khi lên thuyền là bắt buộc.

Đứng đỉnh đèo Mã Pí Lèng

Từ Mèo Vạc đi xe máy hoặc ô tô về Đồng Văn theo QL4C, sau khoảng 14 km gặp đỉnh đèo có trạm dừng chân Mã Pí Lèng và đài quan sát. Từ đây nhìn xuống sông Nho Quế ở độ chênh khoảng 800 m. Thời gian thuận lợi nhất để dừng là sáng sớm hoặc chiều muộn, khi sương mù tan và ánh nắng làm rõ các lớp đá. Đường đèo nhiều khúc cua tay áo, cần đi chậm nếu thuê xe máy.

Thăm làng văn hoá H'Mông Pả Vi

Cách Mèo Vạc khoảng 6 km, dưới chân đèo Mã Pí Lèng, làng được quy hoạch lại làm điểm du lịch văn hoá cộng đồng. Có khoảng 30 hộ người Mông sinh sống, kiến trúc nhà trình tường tường đất dày, mái lợp ngói âm dương hoặc ngói máng truyền thống. Khách có thể tham quan, dùng bữa cùng gia đình, ngủ homestay với giá 200.000-400.000 đồng/đêm. Một số homestay tiêu biểu: H'Mong Village, Auberge de Mèo Vạc, Meo Vac Ethnic House.

Tham gia lễ hội chợ tình Khâu Vai (27/3 âm lịch)

Diễn ra hàng năm tại xã Khâu Vai cách Mèo Vạc khoảng 20 km về phía đông. Lễ hội nay kéo dài 3 ngày, từ 25-27 tháng 3 âm lịch, với chính lễ ngày 27/3. Các hoạt động gồm trình diễn múa trống đồng của người Lô Lô, múa khèn người Mông, hát giao duyên, thi dệt thổ cẩm, ẩm thực truyền thống. Du khách nên đặt phòng tại Mèo Vạc trước 2-3 tuần vào dịp này vì cơ sở lưu trú thường kín chỗ.

Ăn gì ở Mèo Vạc

Thắng cố ngựa

Món đặc trưng nhất của người Mông, được nấu từ thịt và nội tạng ngựa cùng 12 loại gia vị truyền thống gồm thảo quả, hoa hồi, quế, hạt dổi, sả, gừng, ớt. Nồi thắng cố lớn được đun liên tục bằng củi nhiều giờ, ăn nóng cùng mèn mén và rượu ngô. Quán thắng cố ở chợ phiên là chuẩn nhất, một bát khoảng 50.000-80.000 đồng. Ngoài chợ, có thể thử tại các quán quanh trung tâm thị trấn với giá tương đương. Nên ăn vào sáng sớm khi nồi vừa nấu xong.

Mèn mén

Món ăn truyền thống thay cơm của người Mông, làm từ bột ngô vàng được đồ chín bằng chõ gỗ hai lần. Hạt mèn mén tơi, vàng, có vị bùi ngọt tự nhiên của ngô. Người Mông thường ăn mèn mén với canh đậu, rau cải mèo luộc, hoặc chấm với nước chấm tương ớt. Tại các quán ăn trong thị trấn, một suất mèn mén kèm canh và rau khoảng 30.000-50.000 đồng. Đây cũng là món có bán tại chợ phiên Chủ Nhật.

Rượu ngô men lá

Rượu ngô Mèo Vạc nấu thủ công từ ngô tẻ địa phương, ủ với men lá rừng do người Mông tự làm từ trên 20 loại lá cây. Nồng độ khoảng 30-35 độ, vị đậm, ấm bụng, không gây đau đầu nếu uống chừng mực. Giá bán tại chợ và quán 30.000-50.000 đồng/lít. Nên mua rượu đóng chai có nhãn từ các cơ sở được chứng nhận để đảm bảo an toàn. Rượu Bản Phố (Bắc Hà, Lào Cai) cũng phổ biến tại đây nhưng đặc sản gốc của Mèo Vạc vẫn là rượu ngô men lá tự nấu.

Bánh tam giác mạch

Bánh làm từ bột hạt tam giác mạch — loài cây hoa hồng đặc trưng vùng cao nguyên đá, nở rộ tháng 10-11. Hạt được phơi khô, xay mịn, trộn nước rồi nướng trên than hoặc hấp. Bánh có màu nâu xám, vị hơi đắng nhẹ, ngọt hậu. Giá bán 5.000-10.000 đồng/chiếc tại chợ phiên hoặc dọc đường QL4C. Đây là món ăn vặt phổ biến và cũng là quà mang về dạng bột.

Cải mèo và đậu chúc

Cải mèo (cải địa phương) là loại rau cải lá xanh đậm, vị hơi đắng, được người Mông trồng quanh năm. Tại các quán ăn trong thị trấn thường có món cải mèo luộc chấm với nước mắm ớt cay, cải mèo xào tỏi, hoặc nấu canh xương heo. Đậu chúc là loại đậu nành đặc trưng vùng cao, được làm thành đậu phụ thủ công, có vị ngọt thanh, dùng kèm các món thịt nướng. Một bữa cơm gồm cải mèo, đậu chúc và thịt lợn cắp nách nướng khoảng 100.000-150.000 đồng/người.

Đi khi nào đẹp nhất

Tháng 10-11 (mùa tam giác mạch): Đây là mùa đẹp nhất trong năm. Hoa tam giác mạch nở rộ khắp các sườn núi và thung lũng quanh thị trấn, đặc biệt là các bản dọc đường đi Sủng Là, Phố Cáo, Lũng Cú. Hoa có ba màu trắng, hồng phớt, đỏ tía tuỳ giai đoạn. Khí hậu khô ráo, nắng vàng, nhiệt độ 18-22°C ban ngày, 10-15°C ban đêm. Đường khô, dễ đi xe máy. Tuy nhiên đây cũng là mùa cao điểm, cơ sở lưu trú thường kín chỗ vào cuối tuần.

Tháng 12 đến tháng 2 (mùa đông): Thời tiết lạnh, nhiệt độ ban ngày 8-15°C, ban đêm có thể xuống 0-5°C, thỉnh thoảng có sương muối hoặc băng giá. Cảnh quan vẫn đẹp với hoa cải vàng vào tháng 12-1, hoa đào hoa mận nở dịp Tết âm lịch tháng 1-2. Cần chuẩn bị áo ấm dày, găng tay, khăn quàng. Đường có thể trơn nếu có sương muối, cần đi xe cẩn thận.

Tháng 3-4 (mùa hoa đào và chợ tình Khâu Vai): Tháng 3 âm lịch (thường rơi vào tháng 4 dương lịch) là dịp chợ tình Khâu Vai, lễ hội đặc sắc nhất của Mèo Vạc. Thời tiết mát mẻ 18-22°C, hoa đào hoa mận còn nở rải rác, cải vàng vẫn còn. Đây cũng là mùa thấp điểm về du lịch tam giác mạch nên giá phòng và xe rẻ hơn tháng 10-11.

Tháng 5-9 (mùa hè và mưa): Khí hậu mát mẻ 22-26°C, cảnh quan xanh tươi do mưa nhiều. Tuy nhiên đường đèo có thể sạt lở hoặc trơn trượt sau mưa, không thuận tiện cho người đi xe máy thiếu kinh nghiệm. Tháng 5-6 có một số đợt nắng nóng, đường khô hơn.

Tránh đi vào các đợt mưa lớn tháng 7-8 và các đợt rét đậm dưới 0°C tháng 1-2. Theo dõi dự báo thời tiết Hà Giang trước 3-5 ngày để chọn lịch.

Đi đến Mèo Vạc bằng cách nào

Từ Hà Nội: quãng đường khoảng 430 km, đi qua hai chặng.

• Chặng 1 (Hà Nội đi Hà Giang): khoảng 280 km, đi cao tốc Nội Bài — Lào Cai đến nút giao Tuyên Quang, sau đó theo QL2 đến thành phố Hà Giang (cũ). Xe khách giường nằm chạy đêm xuất phát bến Mỹ Đình từ 20-22h, đến Hà Giang khoảng 4-6h sáng, giá 250.000-350.000 đồng/vé. Một số nhà xe có tuyến đi thẳng Mỹ Đình — Mèo Vạc.
• Chặng 2 (Hà Giang đi Mèo Vạc): khoảng 150 km theo QL4C qua Quản Bạ, Yên Minh, Đồng Văn rồi qua đèo Mã Pí Lèng đến Mèo Vạc. Đi xe khách Hà Giang — Mèo Vạc khoảng 4-5 giờ, vé 100.000-150.000 đồng. Hoặc thuê xe máy tại Hà Giang giá 150.000-250.000 đồng/ngày để tự đi.

Từ TP HCM: bay đến Hà Nội (Nội Bài), thời gian bay 2 giờ, vé 1,2-2,5 triệu đồng tuỳ hãng và thời điểm. Sau đó đi xe khách theo lộ trình trên. Tổng thời gian từ TP HCM đến Mèo Vạc khoảng 14-18 giờ.

Từ Đồng Văn: khoảng 22-25 km theo QL4C qua đèo Mã Pí Lèng. Đi xe máy mất 1-1,5 giờ, ô tô 1 giờ. Đây là đoạn đường đèo đẹp nhất cao nguyên đá nên nhiều khách đi chậm để dừng chụp ảnh.

Đi lại trong thị trấn: thị trấn nhỏ, có thể đi bộ tới chợ và các quán ăn. Thuê xe máy tại các homestay hoặc cửa hàng cho thuê với giá 150.000-200.000 đồng/ngày để đi các điểm xa như đèo Mã Pí Lèng, sông Nho Quế, làng Pả Vi, Khâu Vai.

Lưu ý: đường QL4C qua các đèo Quản Bạ, Cán Tỷ, Mã Pí Lèng đều quanh co với nhiều khúc cua tay áo. Người say xe nặng nên uống thuốc chống say trước khi đi. Người đi xe máy cần kiểm tra phanh, lốp, đèn và mặc áo ấm vì gió núi lạnh quanh năm.

Lịch trình gợi ý

Lịch trình 1 ngày tại Mèo Vạc

• 5h-9h: dậy sớm đi chợ phiên Mèo Vạc (nếu là Chủ Nhật), ăn sáng với thắng cố và mèn mén tại chợ
• 9h-11h: xuống bến thuyền Tà Làng hoặc Tu Sản, đi thuyền sông Nho Quế qua hẻm Tu Sản
• 11h-12h: leo lên đỉnh đèo Mã Pí Lèng, dừng tại trạm quan sát
• 12h-13h: ăn trưa tại quán cơm dọc QL4C hoặc về thị trấn
• 13h30-15h30: thăm làng văn hoá H'Mông Pả Vi, dùng cà phê tại các quán homestay
• 16h-17h: dạo trung tâm thị trấn, mua đặc sản như rượu ngô, mật ong bạc hà, vải thổ cẩm
• 17h-19h: chiều ngắm hoàng hôn từ một điểm cao quanh thị trấn, ăn tối với cơm lam, thịt lợn cắp nách nướng

Lịch trình 2 ngày 1 đêm

Ngày 1: xuất phát từ Hà Giang sáng sớm hoặc đến Mèo Vạc tối hôm trước. Sáng đi chợ phiên (nếu Chủ Nhật) hoặc thăm Pả Vi. Trưa ăn ở thị trấn. Chiều đi sông Nho Quế và đèo Mã Pí Lèng. Tối ngủ tại homestay Pả Vi hoặc khách sạn trung tâm Mèo Vạc.

Ngày 2: sáng đi Khâu Vai (cách 20 km, đường nhỏ quanh co) hoặc các xã biên giới Xín Cái, Thượng Phùng để xem ruộng bậc thang và bản người Lô Lô. Trưa quay về thị trấn ăn trưa. Chiều quay về Đồng Văn qua đèo Mã Pí Lèng để thăm phố cổ Đồng Văn , nhà Vương ở Sà Phìn, cột cờ Lũng Cú . Tối ngủ Đồng Văn hoặc về Yên Minh.

Lịch trình 3 ngày 2 đêm (kết hợp Hà Giang — Mèo Vạc)

• Ngày 1: Hà Giang lên Quản Bạ, Yên Minh, Đồng Văn (150 km), ngủ Đồng Văn
• Ngày 2: Đồng Văn → đèo Mã Pí Lèng → Mèo Vạc → sông Nho Quế, ngủ Mèo Vạc hoặc Pả Vi
• Ngày 3: Mèo Vạc — Khâu Vai (nếu dịp lễ) hoặc quay về Hà Giang theo đường Niêm Sơn — Du Già để có cung đường khác, không lặp lại

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Chợ phiên Mèo Vạc họp vào ngày nào trong tuần?: Đáp: Chợ họp mỗi sáng Chủ Nhật hàng tuần, bắt đầu từ khoảng 4-5h sáng và vãn dần đến trưa. Đông nhất từ 7-10h. Chợ họp quanh năm, không nghỉ kể cả các tuần có Tết âm lịch (chỉ tạm nghỉ vào ngày mùng 1 Tết nếu trùng Chủ Nhật).

Hỏi: Đi sông Nho Quế bằng thuyền có an toàn không và giá vé bao nhiêu?: Đáp: Các bến thuyền được quản lý, thuyền có máy, yêu cầu khách mặc áo phao. Vé khoảng 100.000-150.000 đồng/người tuỳ bến. Thuyền chạy khoảng 30-40 phút, đi sâu vào hẻm Tu Sản và quay lại. Nên đi sáng sớm khi mặt nước phẳng lặng, tránh giữa trưa nắng gắt và buổi chiều có gió.

Hỏi: Mèo Vạc bây giờ thuộc tỉnh nào sau sáp nhập 2025?: Đáp: Từ ngày 1/7/2025, theo Nghị quyết của Quốc hội, tỉnh Hà Giang đã sáp nhập với Tuyên Quang thành tỉnh Tuyên Quang mới. Thị trấn Mèo Vạc cùng các xã Tả Lủng, Giàng Chu Phìn, Pả Vi được sắp xếp thành xã Mèo Vạc thuộc tỉnh Tuyên Quang. Tên gọi Mèo Vạc và không gian sống vẫn giữ nguyên.

Hỏi: Nên đi Mèo Vạc bằng xe máy hay ô tô?: Đáp: Xe máy phù hợp với người trẻ, có sức khoẻ và kinh nghiệm chạy đường đèo, cho phép dừng chụp ảnh dễ dàng. Ô tô phù hợp với gia đình có trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi, an toàn hơn trên các khúc cua. Đường QL4C tốt, có lan can nhưng nhiều khúc cua tay áo và sương mù vào sáng sớm hoặc chiều muộn.

Hỏi: Có nên ăn thắng cố lần đầu tại chợ không?: Đáp: Thắng cố ở chợ là phiên bản truyền thống nhất, nấu trong nồi lớn liên tục nhiều giờ, có vị đậm và mùi đặc trưng của nội tạng. Người ăn lần đầu có thể thấy lạ. Nếu chưa quen, có thể thử bát nhỏ trước, hoặc ăn tại các quán trong thị trấn — họ có phiên bản nhẹ hơn cho khách du lịch. Ăn kèm rượu ngô và mèn mén sẽ dễ ăn hơn.

Cụm điểm tham quan gần

Đèo Mã Pí Lèng và sông Nho Quế (cách 14-17 km về phía tây bắc): đèo dài 20 km, độ cao 1.400-1.600 m, có trạm quan sát tại đỉnh đèo. Phía dưới là sông Nho Quế chảy qua hẻm Tu Sản với vách đá cao 700-800 m, dài 1,7 km. Có hai bến thuyền Tà Làng và Tu Sản cho khách đi vào hẻm vực. Đây là điểm địa chất nổi bật nhất của Công viên Địa chất Toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn.

Phố cổ Đồng Văn và nhà Vương ở Sà Phìn (cách 22-25 km về phía tây qua đèo): phố cổ Đồng Văn có khoảng 40 nóc nhà cổ trên 100 tuổi, kiến trúc Mông - Hoa - Tày. Chợ Đồng Văn họp Chủ Nhật song song với chợ Mèo Vạc nhưng quy mô nhỏ hơn. Cách phố cổ Đồng Văn 15 km là dinh thự nhà Vương ở Sà Phìn, được xây dựng đầu thế kỷ XX bởi "vua Mèo" Vương Chính Đức, là di tích kiến trúc quốc gia.

Cột cờ Lũng Cú (cách 50 km về phía bắc qua Đồng Văn): điểm cực bắc của Việt Nam, cột cờ đặt trên đỉnh núi Rồng cao 1.470 m, lá cờ 54 m² tượng trưng 54 dân tộc Việt Nam. Khu vực có làng Lô Lô Chải với kiến trúc nhà trình tường truyền thống và homestay người Lô Lô.

Xã Khâu Vai và Lễ hội chợ tình Khâu Vai (cách 20 km về phía đông): nơi diễn ra lễ hội chợ tình truyền thống 27/3 âm lịch hàng năm, di sản văn hoá phi vật thể quốc gia. Đường từ Mèo Vạc đến Khâu Vai khoảng 20 km, đường nhỏ quanh co qua các bản người Lô Lô, Mông, Dao.

Làng văn hoá du lịch H'Mông Pả Vi (cách 6 km về phía tây): làng được quy hoạch lại làm điểm du lịch văn hoá cộng đồng dưới chân đèo Mã Pí Lèng, có khoảng 30 hộ Mông sinh sống và cung cấp dịch vụ homestay. Đây là một trong những làng văn hoá có hạ tầng tốt nhất trên cao nguyên đá Đồng Văn.