Quảng Ngãi

Dân cư & dân tộc

Quảng Ngãi mới có dân số khoảng 1,8 triệu người. Phần Quảng Ngãi cũ chủ yếu là người Kinh ven biển (~91%), với các dân tộc Hrê, Cor, Ca Dong ở các huyện miền núi Ba Tơ, Sơn Hà, Trà Bồng. Người Hrê chiếm tỉ lệ cao nhất trong các dân tộc thiểu số Quảng Ngãi (~120.000 người), có hát Ka chôi và lễ hội đâm trâu.

Phần Kon Tum cũ có người Xơ Đăng đông nhất (chiếm khoảng 25% dân số khu vực này), sau đó là Ba Na, Gia Rai, Giẻ Triêng, Brâu, Rơ Măm. Người Brâu (chỉ có ở làng Đăk Mế, Bờ Y, gần A pa Chải) và người Rơ Măm (chỉ có ở làng Le, Mô Rai) là hai dân tộc rất ít người (mỗi nhóm chỉ vài trăm hộ) chỉ có ở Kon Tum, được Nhà nước có chính sách bảo tồn riêng. Tiếng Xơ Đăng, Ba Na, Gia Rai vẫn phổ biến trong các bản làng. Người Kinh ở Kon Tum chủ yếu là di dân từ miền Bắc và miền Trung qua các đợt khai hoang sau 1975.

Khám phá & ẩm thực

Hành trình Quảng Ngãi thường mở đầu ở Đảo Lý Sơn – đảo lửa với năm hòn đảo nhỏ, miệng núi lửa Thới Lới (cao 169 m, có hồ nước ngọt trên đỉnh), những cánh đồng tỏi và Hang Câu – Cổng Tò Vò là những điểm chụp ảnh nổi tiếng trên Instagram. Lý Sơn còn có hệ thống đình đền cổ thờ những người lính Hoàng Sa thế kỷ XVII–XIX.

Khách yêu cảnh đi Bờ biển Sa Huỳnh – Làng Gò Cỏ – nơi phát hiện văn hoá Sa Huỳnh, có bãi biển dài 5 km và làng Gò Cỏ là làng cổ với nhiều di chỉ khảo cổ Sa Huỳnh; hoặc tắm Bãi biển Mỹ Khê Quảng Ngãi ít người hơn so với Mỹ Khê Đà Nẵng – bãi cát trắng dài 7 km ở xã Tịnh Khê.

Khách yêu lịch sử dành nửa ngày ở Khu chứng tích Sơn Mỹ – có tượng đài nạn nhân, mộ tập thể, bảo tàng trưng bày hiện vật và ảnh chụp của Ronald Haeberle (nhiếp ảnh viên đi cùng quân đội Mỹ ngày 16/3/1968), sau đó leo Núi Thiên Ấn & Chùa Thiên Ấn nhìn xuống sông Trà Khúc – chùa Thiên Ấn được xây từ 1694, là chùa cổ nhất Quảng Ngãi.

Sang phần Kon Tum cũ, dành 2–3 ngày ở Cao nguyên Măng Đen giữa rừng thông và hồ – Măng Đen có khí hậu mát mẻ, hoa anh đào nở tháng 1–2, đang phát triển nhanh với nhiều resort và homestay. Khách yêu kiến trúc đi Cụm Kon Tum City – Nhà thờ Gỗ trăm tuổi (1913), cầu treo Kon Klor (xây 1990, dài 292 m – cầu treo dài nhất Tây Nguyên), Bảo tàng Kon Tum và làng Ba Na Kon K'Tu (cách thành phố 7 km, có nhà rông cao 22 m). Khách yêu hoang dã trekking ở Vườn quốc gia Chư Mom Ray – rộng 56.000 ha với 1.500 loài thực vật và 950 loài động vật.

Ẩm thực Quảng Ngãi đặc sắc bởi đường mật và bánh ngọt vùng nắng. Bánh nổ Quảng Ngãi – bánh từ nếp rang nổ trộn đường – là đặc sản Tết, gói bằng giấy bóng kính trong, có vị bùi và ngọt mật mía; Bánh bó (bánh in) – bánh từ bột nếp với nhân đậu xanh, in hình hoa văn truyền thống bằng khuôn gỗ; và Bánh thuẫn, bánh ít, bánh mì xốp là những món truyền thống quen thuộc trong dịp Tết.

Khách yêu hải sản thử Canh chíp chíp nấu mướp – nghêu nhỏ (chíp chíp) nấu với mướp ngọt mát, là món canh đặc trưng của vùng cửa Sa Cần.

Sang Kon Tum thử Bún/miến vịt Kon Tum – vịt cỏ Tây Nguyên nuôi thả tự nhiên, ăn với bún hoặc miến và măng le; hoặc món lạ Chuột nướng Kon Tum của người Ba Na – chuột rừng làm sạch, ướp gia vị và nướng trên than, là đặc sản nhậu của các bản Ba Na.

Mua quà có Cao su, hồ tiêu Kon Tum – Kon Tum là một trong những vùng trồng hồ tiêu chất lượng cao của Việt Nam (sản phẩm xuất khẩu sang EU), hoặc Combo biển Quảng Ngãi + cao nguyên Kon Tum tổng hợp tỏi Lý Sơn, đường mía Quảng Ngãi, hồ tiêu, cà phê Kon Tum. Đặc biệt phải nhắc đến sâm Ngọc Linh – loại sâm quý hiếm nhất Việt Nam, có giá lên tới 100–500 triệu/kg cho sâm tự nhiên hơn 20 năm tuổi. Bốn ngày là vừa đủ cho chuyến đảo – cao nguyên.